DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Advert
Hakan Tahmaz
Hakan Tahmaz
Giriş Tarihi : 07-07-2021 01:38

Yeni barış sürecinin zamanı

HDP İstanbul milletvekili Prof. Dr. Erol Katırcıoğlu'nun Kronos'tan Eylem Yılmaz'a 29 Haziran 2021 tarihinde verdiği söyleşi, bir süredir muhalefet saflarında çeşitli tartışmalara ve sert tepkilere yol açtı.

Sosyal medya paylaşımlarının birçoğunun linç çağrışımı yapması ve ötekileştiren içerikte olması, geçmiş çözüm sürecinden ve sonrasında yaşananlardan yeterli ders çıkarılmadığını gösteriyor. Diğer yandan muhalefet saflarında da iktidar bloğunun toplumu kutuplaştırıcı siyaset anlayışının güçlü bir şekilde paylaşıldığına işaret ediyor.

Tartışmaya, Eylem Yılmaz'ın, "Cumhurbaşkanı Erdoğan ile müzakere edilir ve çözülür diyor musunuz?" sorusuna Katırcıoğlu'nun verdiği, "Evet, çözüm konusunda bir adım atmayı düşünürse tabii ki konuşuruz. Ben bunun doğru olacağını düşünüyorum. Çünkü Kürt sorunu sadece Kürt sorunu değil. Türkiye'nin hem eksik demokrasisinin sorunu, hem de ekonomik bir sorun. Kürt sorununu çözen bir Türkiye, ekonomik sorunlarını da çözebilir" yanıtı yol açtı.

Tartışmanın daha da alevlenmesine, PKK yetkilileriyle devlet güvenlik bürokrasinin doğrudan veya dolaylı temaslarının çoğaldığına dair, doğruluğu teyit edilemeyecek spekülasyonların da vesile olduğu anlaşılıyor. Bu türden temas, işin doğal akışına uygundur. Bunu kendi yakın ve uzak tecrübemizden biliyoruz.

Bu spekülasyonların HDP ile bir alakası olmadığı gibi, olası yeni bir süreçte HDP'nin eskisi gibi bir rolünün olmayacağı çok açık. HDP Eş Genel Başkanı Mithat Sancar, Bianet'ten Ruken Tuncel'e 2 Temmuz 2021'de verdiği söyleşide nasıl bir süreçte yer alabileceklerini net olarak ifade ediyor.

Mithat Sancar, aynı söyleşide, Katırcıoğlu'nun bu açıklamasına ve konuya ilişkin sorusuna verdiği yanıtta, Kürt sorununun demokratik çözümünün müzakere ve diyalog dışında bir yolunun olmadığının altını çiziyor.

Sancar söyleşide; geçmişte yaşanan deneyimlerin başarısızlığının, müzakere ve diyalog modelinin doğru olmadığına kanıt olamayacağının uyarısını yapıyor. Yeni bir barış süreci için görüş ve önerilerinin çerçevesini çiziyor. Bunlardan en önemlisi HDP ile AKP arasında kapalı devre ilişki yerine, "parlamentonun etkin bir biçimde rol üstleneceği, yasal çerçeveye bağlanmış ve şeffaf bir sürecin" işletilmesini öneriyor.

Katırcıoğlu'na dair öne çıkan tepkiler üç başlık altında toplanıyor. Kürt siyasal hareketine karşı derin güvensizlik besleyen; ulusalcı, Kemalist, Kürt karşıtı, devletçi, AKP muhalifi görünümlü kesimler. Yaşanmış deneyimin yıkıcı ve kahredici sonuçları nedeniyle iktidara karşı derin güvensizlik taşıyan Kürtler. Ve AKP'nin Sünni siyasal İslamcı kimliği nedeniyle diyalog ve müzakere yürütülmesinin veya başarıya ulaşmasının mümkün olmadığını düşünen; sol, demokrat, liberal, sosyalist kesimler, HDP içinde yer alan Kürt olmayanlar.

Kürtlerin kaygılarını, endişelerini ve güvensizliklerini anlaşılabilir kılan birçok neden mevcut. Çözüm süreci sonrasında yaşanan büyük yıkım ve siyasal alaboranın sonuçlarının Kürtlerde açtığı yaralar kolay kapanabilecek cinsten değil.

Çatışma çözümünde güven, diyalog için önkoşul değildir

Üçüncü kesimlerin birçoğunun, bugün Katırcıoğlu'na gösterdikleri tepkinin ve yaptıkları eleştirilerin çok benzerini, 2013-2015 çözüm süreci döneminde daha bir çekingen şekilde sergilemiş olmaları tesadüf olmasa gerek. Bugün daha bir cesaretle sergilemeleri ise başarısızlıkla sonuçlanan çözüm sürecinin kendilerini doğruladığını sanmalarının yanlışlığından kaynaklanıyor. Tepkiler, çözüm sürecinde ortaya çıkan, Türkiye'de çoğu insanın çatışma çözümü konusunda yeterli donanıma, tecrübeye ve bilgiye sahip olmamasından kaynaklanıyor.

Diyalog ve müzakere için "güven"i bir önkoşul olarak ileri sürmek, topu taca atmaktır. Çatışan taraflar arasında diyaloğun ve müzakerenin başlangıç aşaması, güvensizliği giderici tedbirlerin alınması, müzakerenin kural ve kurumlarının belirlenmesi aşamasıdır.

Türkiye bu aşamayı geçemeden çözüm masası devrildi. Müzakere aşaması tamamlanıp uygulamaya geçildiğinde dahi güvensizliğin tümden giderilmesi mümkün olmayabilir. Bu yüzden uygulama aşamasına geçilmesini güvence altına alacak mekanizmalar geliştirilir, güvenceler tanımlanır. Yani çatışan tarafların birbirlerine güvenmesi diye bir şey sözkonusu olamaz. Diyalog ve müzakerenin her aşamasında; kendine has kural, kurum ve güvenceler olur. Esas olarak taraflar müzakerede, kendi gücüne güvenerek yer alırlar.

Çözüm süreci, AKP'ye veya Recep Tayyip Erdoğan'a güvenilerek başlatılmış değil. Çözüm masası güven ilişkisiyle kurulmadı. Güven geliştirecek tedbirlerle masa sağlamlaştırılmaya çalışıldı. Olmadı, başarılamadı.

Demokratikleşmenin kilidi barış

Devlet veya silahlı örgüt için çatışma çeşitli nedenlerle sürdürülemez duruma geldiğinde, diyalog başlar. Çatışmaya ve soruna siyasal çözüm arayışı başlar. İlk diyalog veya temas, genellikle siyasal iktidarlardan gelir. Ancak bu hiçbir biçimde iktidarın sorunu kavramasından veya demokratikleşme yoluna girme arzusundan kaynaklanmaz. Barış talebinin toplumsallaşması ve çözüm sürecine verilen destek kendi doğallığında, sorunun demokratik çözümünü ve ülkenin demokratik dönüşümünü getirir.

Çözüm sürecinde, hâlâ bugün kimilerinin iddia ettiği gibi önce demokratikleşme sağlanıp, sonra Kürt sorununun çözümü gibi bir şey olmaz. Kürt sorunu demokratikleşmenin kilidi konumundadır. Barış isteminin toplumsallaşması mücadelesi, aynı zamanda kilidin açılması mücadelesidir.

Hiçbir koşulda barış ve çözüm mücadelesi verenler, diyalog ve temastan kaçınamazlar, uzak duramazlar.

Aksi durumda; bu türden sekter tavırlar, çözüm istemeyenlerin eline arayıp da bulamayacakları propaganda malzemesi sunulması demektir.

NELER SÖYLENDİ?
@
Hakan Tahmaz

Hakan Tahmaz

DİĞER YAZILARI Sivil toplum ve siyasi krizden çıkış 20-10-2021 00:39 10 Ekim katliamı, Davutoğlu, hakikat arayışı 13-10-2021 01:11 CHP'nin 'Kürt açılımı' ve Kobani 06-10-2021 01:09 HDP'nin deklarasyonu, yeni bir yol arayışı 29-09-2021 03:31 Kılıçdaroğlu'nun son çıkışı ve Kürt barışı 22-09-2021 02:39 HDP'siz ittifakın önü kapalı 15-09-2021 02:15 Görünürdeki yeni çözüm süreci değil 08-09-2021 03:59 Barış için bir şey yapmak 01-09-2021 04:13 Afganistan dersi-2 25-08-2021 03:11 Afganistan dersi, terörle mücadele masalı 18-08-2021 04:45 Yangın, bir arada yaşam ve demokratik siyaset hakkı 11-08-2021 00:44 Kaos planı ya da iktidarın aymazlığı 04-08-2021 03:46 Kürt, mülteci, göçmen karşıtlığı ve ırkçılık, nefret söylemi 28-07-2021 03:12 Türkiye'nin önündeki engelleri kaldırmak 20-07-2021 21:36 Erdoğan Diyarbakır'a yeni süreç için mi gitti? 14-07-2021 01:41 Yeni barış sürecinin zamanı 07-07-2021 01:38 'Çözüm Süreci' mi yargılanıyor? 30-06-2021 04:10 HDP'li Kürt Deniz'in öldürülmesi, 12 Eylül öncesi sağ-sol çatışması 23-06-2021 02:55 Biden görüşmesi ve siyasi aymazlık 16-06-2021 02:47 İstanbul'daki Suriyeli sığınmacılara yönelik algı ve tutumlar 09-06-2021 03:34 Muhalefetin HDP'ye biçtiği rol 02-06-2021 03:08 Türkiye'nin karanlık döneminde geleceğe yönelmek 26-05-2021 03:14 Yönetememe sorunu büyüyor 19-05-2021 02:23 Sedat Peker sahnedeyken Susurluk'u anımsamak 11-05-2021 21:22 Polis devleti olma yolundayız 04-05-2021 23:03 1915, Ankara'da HDP Davası 28-04-2021 02:30 HDP davası, savcının çekmecesindeki liste 21-04-2021 03:13 Siyasetin halleri ve emekli amiraller 14-04-2021 00:45 Darbe tartışması ve siyasetin dizaynı 07-04-2021 01:10 Çözüm projesi HDP'yi savunmak, Bilgen’in paylaşımları 30-03-2021 13:44 HDP'yi kapatmak ve milliyetçi hegemonik otoriterlik 24-03-2021 00:25 Muhalefete yeni bir yol haritası gerek 17-03-2021 01:42 28 Şubat dersleri, bugüne yansımalar 10-03-2021 02:42 İktidar ortaklarının HDP karşıtı mücadelesinin sonuçları 03-03-2021 03:31 Devlet ne zamandır eleştirilemez oldu 24-02-2021 01:39 Her yerde, her koşulda yaşatabilmek 17-02-2021 00:00 Boğaziçi, yeni anayasanın zamanının gelmediğini gösteriyor 09-02-2021 23:11 Güçlendirilmiş parlamenter sistem yol haritası 04-02-2021 04:56 Militanlaştırılan toplum ve krizden çıkış olasılığı 26-01-2021 23:12 ABD seçimleri, sorunlar, risk ve imkân 20-01-2021 02:41 ABD'deki faşizan kalkışma 13-01-2021 00:12 HDP'yi kapatmak ve seçmeni seçeneksiz bırakmak 06-01-2021 19:02 Roboski katliamı, bellek ve gelecek mücadelemiz 30-12-2020 01:23 Cumhur İttifakı'nın reform örneği ve algı yönetimi 23-12-2020 03:20 Türk siyasetinin bataklığı, 10 Aralık ve Barış Hakkı 15-12-2020 22:33 Çözümün / Barışın zamanı yok 08-12-2020 10:10 Artık AKP demek, aynı zamanda Bahçeli demek 02-12-2020 04:04 AKP'nin manevraları siyasal krizi çözemez 25-11-2020 05:55 Reform ya da yeni dönem 18-11-2020 03:22 ABD seçim sonuçları ve Kamala'nın seçilmesi 11-11-2020 01:12 Kabahatin büyüğü sende, fark et artık 04-11-2020 00:49 ABD seçimlerinin muhalefete öğretecekleri 28-10-2020 00:27 HDP'nin 8. yılı ve Bilgen’in çağrısı 21-10-2020 03:27 Babacan, Konya’da, Ankara’da konuşsa 13-10-2020 22:30 HDP'ye operasyon yeni süreç 07-10-2020 13:06 HDP'ye operasyonun farklı boyutu 29-09-2020 21:37 TTB ile dertleri 22-09-2020 18:42 Sağlık mı eğitim mi ikilemi olmaz 16-09-2020 00:57 Yeni Adli Yıl ve AİHM Başkanı Spano 09-09-2020 01:59 21. yüzyılda insan kalma mücadelesi 02-09-2020 02:09 Eksen değişmiyor, algı operasyonu sürüyor 26-08-2020 00:09 Barış için ezberlerimizi bozmalıyız 19-08-2020 02:49 Seçimler yaklaşırken CHP ve yeni arayışlar 11-08-2020 23:40 Fikri Sönmez'in bilinmeyen hikâyesi 05-08-2020 02:32 CHP'nin Genel Kurulu'na bir bakış 29-07-2020 01:40 Yeni Sistemi'nin İkinci Yılında Türkiye 22-07-2020 02:32 Ayasofya, Osmanlı Türkçülüğü 15-07-2020 02:28 Davutoğlu ile DİTAM Toplantısında Çözüm Süreci 08-07-2020 00:09 CHP kurultayı ve iç tutarlılık 01-07-2020 00:00 Barış, demokrasi mücadelesi ve adalet arayışı 24-06-2020 02:39 Barış ve Yürüyüş Hakkı 16-06-2020 23:33 Milletvekilleri neden tutuklandı? 09-06-2020 19:59 Korona günlerinde ırkçılık ve gezi 02-06-2020 22:47 İktidar koronavirüsü fırsata dönüştürmek istiyor 26-05-2020 23:23 İYİ Parti kavşakta 20-05-2020 00:47
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Trabzonspor1024
  • 2Hatayspor1020
  • 3Alanyaspor1020
  • 4Fenerbahçe1019
  • 5Fatih Karagümrük1018
  • 6Beşiktaş917
  • 7Konyaspor1017
  • 8Galatasaray917
  • 9Altay1015
  • 10Adana Demirspor1013
  • 11Başakşehir FK1012
  • 12Gaziantep FK1012
  • 13Yeni Malatyaspor1012
  • 14Sivasspor1011
  • 15Kayserispor1011
  • 16Giresunspor109
  • 17Antalyaspor109
  • 18Göztepe108
  • 19Kasımpaşa106
  • 20Çaykur Rizespor104
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
ANKET OYLAMA TÜMÜ
Türkiye'de erken seçim ihtimali var mı?
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA
webmaster forum