DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Advert
Atilla Aytemur
Atilla Aytemur
Giriş Tarihi : 22-01-2022 22:22
Güncelleme : 24-01-2022 04:59

'Sosyal Kaynaşma ve Kürtler: Coğrafi Farklılıklar' *

Çözüm süreci zamanları... Kürt sorununa çözüm arayışlarının en hareketli olduğu günler... Yurtiçinde ve yurtdışında bir hayli girişim sözkonusu. Kürt nüfusun yoğun olarak yaşadığı bölgelerde ciddi umut doğmuş. Muhalefetin 'Habur Olayı'na sert tepkisi ve 'Oslo Görüşmeleri'nin ifşası yine de havayı fazla etkilemiyor.

AK Parti'nin çabalarının samimiyetinden kuşku duyanlar azınlıkta görünüyor.

Ülke nüfusunun büyük çoğunluğu da, sorunun çözülmesi ve ondan kaynaklanan dertlerin artık geride kalmasından yana.

O atmosfer içerisinde üç akademisyen, ardında muazzam bir tarihsel, siyasal, kültürel birikim olan bu sorunun, ülke coğrafyası sınırları içerisinde iki toplum üzerinde, Türkler ve Kürtler üzerinde yarattığı etkiyi ortaya çıkarmanın peşine düşüyorlar.

Ülkedeki iyimser ve ılımlı iklim de bu zorlu konuda saha araştırması yapmayı hayli teşvik ediyor. Nitekim TÜBİTAK da zamanın havasına uyarak bu araştırmayı destekliyor.

Saha araştırması 2011-2012 yılları arasında yapılıyor ve raporu da 2013 yılı başlarında yazılıyor.

Ne var ki, bir süre sonra hava tersine dönüyor, barış ve çözüm umudu başarısızlığa uğrayıp tıkanıyor. Süreç hem iktidar hem de Kürt siyasetince noktalanıyor. Sonrası malum, baskı ve inkâr dönemi.

Üstelik bu dönemi 7 Haziran 2015 seçimlerinin bariz baskıyla yenilenmesi, 15 Temmuz 2016 darbe girişimi, faşizan milliyetçi ve İslamcı Cumhur İttifakı'nın kurulması, Anayasa'nın dayatmayla değiştirilerek bütün yetkilerin tek adamda toplandığı başkanlık sisteminin getirilmesi takip etti.

Türkiye, artık devletle iç içe geçmiş bir partinin ve onun başındaki tek adamın yönetiminde, demokrasinin ve insan haklarının olmadığı, TBMM'nin elinin kolunun bağlandığı, bağımsız yargının ortadan kalktığı, adalet ve özgürlüğün uzak hayal olduğu bir ülke.

Güvenlikçi zihniyet AK Parti iktidarının ve ortağının vazgeçilmez tercihi haline geldi. TV haberleri yurtiçinde ve güney sınırlarının altında "etkisiz hale getirilen terörist" sayılarıyla süslenir oldu.

Şimdi Kürt kimliğinin tanınması ve anayasal taleplerinin gerçekleşmesi için demokratik siyaset zemininde faaliyet gösteren, 6 milyon seçmenin temsilcisi HDP'nin kapatılması için, iktidar ve ortakları gün sayıyor.

Siyasal şartların tamamen değişmesine rağmen, Türkiye için konunun ne anlama geldiğini iyi bilen genç akademisyenler Doç. Dr. Betül Duman Bay, Doç. Dr. Mustafa Kemal Bayırbağ ve Doç. Dr. Osman Alacan yukarıda söz ettiğim araştırmalarını "Sosyal Kaynaşma ve Kürtler - Coğrafi Farklılıklar" başlığıyla, kitap olarak yayımladılar.

Her ne kadar bu araştırma barış rüzgârlarının estiği, toplumun gelecek hakkında olumlu beklentiler içinde olduğu döneme dair verileri ortaya çıkarmış olsa da, kadim Kürt sorununun temel özelliklerini ve Türkiye coğrafyasında aldığı şekillenmeleri öğrenmek ve anlamak bakımından, değeri ve önemini halen koruyor.

Yazarlar giriş bölümünde "HDP'nin 2012'de kurulmasından sonra özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da ortaya çıkan iki partili siyasi yapı ve çözüm süreci Kürt meselesinin ve onun altında yatan sosyal kaynaşma/ayrışma meselesinin hem akademik, hem de siyasi alanda daha kapsamlı ve soğukkanlı bir biçimde ele alınması sonucunu doğurdu" tespitinde bulunuyor, ama uzun süreli bir tartışma ortamının yaşanamadığına dikkat çekiyorlar.

Haklılar; parlamento, asıl olarak da muhalefet işin içine katılmadı. Çözümün dilini, hızını ve tarzını bulmada önem taşıyan toplumsallaştırma tam olarak gerçekleşmedi. Yaklaşan seçimler nedeniyle, iktidar partisinin özellikle HDP ve Kürt seçmenden beklentileri, sürecin akamete uğramasına yol açan temel faktörlerden biri olarak öne çıktı.

"Sosyal Kaynaşma ve Kürtler" araştırmasının saha çalışması 2011-2012 yıllarında Mersin ve İstanbul'da çeşitli yaş, inanç, etnik köken, siyasal eğilimden 1829 kişiyle yüz yüze ve derinlemesine görüşmeler şeklinde yapıldı.

Araştırmacıların ortaya çıkan önemli bulgularından biri Kürt sorununun dört farklı coğrafi örüntüye sahip olduğudur. Bunlar, Kürtlerin yoğun olarak yaşadığı Diyarbakır, Batman ve Şırnak'ın içinde yer aldığı Doğu-Kuzeydoğu Anadolu Bölgesi, Türklerin yoğun olarak yaşadığı Çankırı, Yozgat, Kayseri ve Samsun'un bulunduğu Orta Anadolu ve Karadeniz Bölgesi, Kürtlerin kitlesel olarak göç ettiği Adana, Mersin ve Antalya'nın dahil olduğu büyük kıyı şehirleri ve İstanbul, İzmir ve Ankara'yı kapsayan metropoller.

Bu tespitten hareketle araştırmacılar, Kürt meselesinin artık kentleşmiş, Türkiye'nin coğrafyasına ilişkin ve ülkenin farklı bölgelerinde farklı sosyoekonomik ve politik biçimler alan bir mesele olduğuna dikkat çekiyorlar.

HDP'nin kuruluşunu da bu bağlamda gören araştırmacılar şöyle bir değerlendirme yapıyorlar:

"HDP'nin parti programı tam da kendisinden önceki etnik kimlik siyasetinin ana eksen olmaktan çıkarıldığını, sol-sosyalist partiler, entelektüeller ve diğer bileşenlerle yeni bir demokratik tahayyül ve yön değişimi anlamına gelen Türkiyelileşme siyasetinin hedeflendiğini göstermekteydi. Bu bağlamda bu dönem kurumsallaşmış Kürt siyasetinde coğrafi bir kayma yaşanmış ve Türkiye'nin tümü bu siyasetin ilgi ve faaliyet alanı olarak hedeflenmişti. Bu, projenin önemli bulgularından bir tanesinin farkına varıldığı ve Kürt meselesinin bölgesel ve etnik kimliğe dayalı bir sorun olarak tartışılmaktan vazgeçildiği anlamına geliyordu."

Sonuç bölümünde ise araştırmacılar "Kürt meselesi ulusal siyasete konu ve bölgeye odaklı bir sorun olmaktan çıkarak, kentleşen ve ülke çapında farklı coğrafi örüntüler gösteren bir toplumsal ayrışma/kaynaşma meselesine dönüşmüştür" tespitiyle dikkat çekiyorlar.

Araştırmacılar ayrıca, Türkiye'nin bugün geldiği noktadan hareketle, "2013'ten bu yana ülkemizde yaşanan gelişmeler bu ılımlı iklimin ortadan kalkmasına yol açtı. Bunun sonucunda DTP'den başlayarak HDP'ye uzanan siyaset çizgisinin PKK ile organik bir ilişkiye sahip olduğu iddiası yeniden siyasetin merkezine yerleşti ve siyasal kutuplaşmanın ana eksenlerinden biri oldu. Bu minvalde HDP'nin Türkiyelileşme siyasetinin önündeki en büyük zorluğun PKK ile ilişkisi üzerinden ortaya çıktığı ve bu durumun milliyetçi ve devlet merkezli olarak inşa edilen siyaset alanında demokratik siyaset imkânını daralttığı görülmektedir" diyorlar.

"Sosyal Kaynaşma ve Kürtler" kitabı uzun yıllar boyunca siyasetle ilgilenenler ve Kürt sorunu hakkında çalışanlar için önemli bir kaynak olmaya aday görünüyor.

 

* Sosyal Kaynaşma ve Kürtler: Coğrafi farklılıklar, Betül Duman Bay - Mustafa Kemal Bayırbağ - Osman Alacahan, Nobel Akademik Yayıncılık, 1. basım, Aralık 2021, 340 s.

NELER SÖYLENDİ?
@
Atilla Aytemur

Atilla Aytemur

DİĞER YAZILARI SADAT ve iktidar 25-05-2022 03:36 Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu davası 27-04-2022 03:09 Adil seçim ve seçim güvenliği sorunu 14-04-2022 22:45 AK Parti'nin son umudu 21-03-2022 22:53 Ukrayna'nın işgaline sosyalistler nasıl bakıyor? 05-03-2022 00:42 Aysel Tuğluk 20-02-2022 01:59 Muhteşem Süleymaniye'ye perde çekmek! 11-02-2022 01:28 Millet İttifakı'nın performansı ve beklentiler 02-02-2022 10:23 'Sosyal Kaynaşma ve Kürtler: Coğrafi Farklılıklar' * 22-01-2022 22:22 16-01-2022 02:03 Sevgili arkadaşımız Saffet Uygur'u kaybettik 06-01-2022 02:34 Ayhan Bilgen'in 'yeni' yolu 29-12-2021 03:56 Vakit tamam; yeni ekonomiye geçiyoruz! 19-12-2021 00:50 Sosyalistlerin ittifak halleri 03-12-2021 23:27 Durmayan dolar ve duruşma 23-11-2021 02:32 Muhalefetin ayak sesleri... 20-11-2021 22:45 İktidar, hangi dala elini atsa elinde kalıyor! 11-10-2021 01:22 Ali Babacan, DEVA ve yakın gelecek 01-10-2021 04:18 Hedef muhalif belediyeler 25-09-2021 23:34 Edremit vakası 18-09-2021 03:23 Sosyal medyayı susturma yasası! 12-09-2021 02:08 Türkiye, Afganistan'da ne kazandı? 01-09-2021 04:04 Afgan halkı ne yapsın! 26-08-2021 02:21 CHP, göçmen ve sığınmacılara farklı bakmalı 17-08-2021 02:57 Yangın dersleri 10-08-2021 01:47 Muhalefetin Cumhurbaşkanı Erdoğan sonrasına hazırlıkları 13-07-2021 05:29 Validebağ Korusu'na dokunmayın! 01-07-2021 00:57 HDP'ye yapılanlar ve yaklaşan seçimler 23-06-2021 03:48 Ezgi Mola'nın isyanı 09-06-2021 03:49 İktidar ve çürüme 01-06-2021 00:54 CHP Raporu'nun işaret ettiği çöküntü! 19-05-2021 02:06 MHP'nin şiddet dili ciddi riskler barındırıyor 12-05-2021 00:12 Emniyet genelgesi: Uydurma suç 01-05-2021 21:22 'Eylem Planı' neden heyecan yaratmıyor! 13-03-2021 00:59 Başarısız Gara operasyonu ve hedefteki HDP 25-02-2021 22:54 Boğaziçi'ndeki iktidar kuşatması 06-02-2021 01:59 Selahatttin Demirtaş ve Erol Katırcıoğlu 01-02-2021 04:03 Türkiye, bu filmi daha önce de gördü! 23-01-2021 05:18 İnanılmaz proje: Cami Gençlik Kolları! 14-01-2021 04:17 Ömer Faruk'un 'KAOS'u (*) 18-12-2020 23:48 Millet İttifakı'nın durumu ve beklentiler 11-12-2020 03:40 Türkiye, Türkiye olalı böyle 'Devran' görmedi! 30-11-2020 05:23 Hedefteki lider: Kemal Kılıçdaroğlu 25-11-2020 22:09 İktidar yeni bir sayfa açabilir mi? 17-11-2020 01:49 Deprem vergisinin tuhaf hikâyesi 07-11-2020 02:34 Muhalif partiler olmasa memleket ne güzel... 02-11-2020 03:21 Seçim tartışması bu şartlarda biter mi? 23-10-2020 23:33 İktidar ülkeyi nereye sürüklüyor? 09-10-2020 21:45 Hukuku tuşa getiren HDP operasyonu 29-09-2020 15:35 "Samimi demokrasi" buysa... 22-09-2020 19:25 İçişleri Bakanı böyle davranamaz! 16-09-2020 01:19 Atlamayalım... Bahçeli bu defa idam istedi! 11-09-2020 02:51 Barış Atay'a saldırı geçiştirilemez! 05-09-2020 02:24 Müjde ve felaket: Karadeniz’in gazı ve seli 30-08-2020 00:55 İktidarın boş işleri 21-08-2020 03:39 'Nepotizm' dediğin böyle olur! 14-08-2020 03:19 Bugün CHP'den ayrılma ne anlama gelir? 08-08-2020 02:04 CHP'deki muhalefet ne diyor? 02-08-2020 02:48 AK Parti'yle nereye kadar? 24-07-2020 01:45 Muteber işadamı ve durmaksızın patlayan fabrikası 16-07-2020 02:51 İktidar, kıdem tazminatında IMF ile aynı noktada buluştu 08-07-2020 00:46 Ak Parti’nin "ince" hesapları 30-06-2020 02:31 Türkiye, Kürt sorununu kiminle çözecek? 22-06-2020 02:30 HDP'yi kapattırma sevdası 11-06-2020 23:20 Yine neler oluyor? 06-06-2020 00:53 Siyasette iki tıkanma 29-05-2020 23:56 Hayır, cüretleri cehaletlerinden değil! 15-05-2020 23:09 Kullanım süresi geçmiş suçlama 06-05-2020 20:50 Adalete ve eşitliğe uzak İnfaz Yasası 17-04-2020 23:31 Vebadan sonra Avrupa’da ne oldu? 14-04-2020 00:49 Salgınla mücadelenin üzerine düşen gölge 02-04-2020 20:56 Korona günlerinde siyaset 15-03-2020 01:28 Ömer Faruk'tan 'Aşk ve Ereksiyon Aşk'ı' 28-02-2020 03:05 Kavala şimdi de FETÖ’nün beyni ve finansörü mü oldu? 20-02-2020 23:42 Vesayet ve darbe tehlikesi hortladı mı? 18-02-2020 23:44 Siyasi ayağı ararken 11-02-2020 21:38 Kanal İstanbul tartışması ve son gerçekler 31-12-2019 18:03 Kamu yetkililerinin sorunlu zihniyeti 20-12-2019 18:59 Kanal İstanbul-3: Risk bombası! 14-12-2019 02:00 Türkiye ücretli geçişe zorlayabilir mi? * 08-12-2019 01:02 Kanal İstanbul hakiki bir ihtiyaç mı? * 03-12-2019 23:06 Bunu da gördük: Üniversiteye haciz! 25-11-2019 23:32 Dipsiz Göl’ün ölümü 17-11-2019 23:37 Otizmli çocuklara ayrımcılık 11-11-2019 00:57 Zor denklem! 02-11-2019 21:29 Yargı ve adalet krizi 08-10-2019 00:06 Bütün anneler birleşin! 29-09-2019 00:06 Sosyal medya ve 'Gariplikler' * 04-09-2019 16:17 İstanbul Belediyesi meğer kimleri finanse etmiş! 29-08-2019 21:57 Yine mi kayyım! 26-08-2019 21:57 HDP Diyarbakır Mitingi'nin düşündürdükleri 31-07-2019 21:54 Hedefteki adalet! 22-07-2019 21:53 Doğu Akdeniz krizi ve iklim değişikliği 20-07-2019 21:51 Ak Parti’de ayrılık rüzgârları 12-07-2019 21:50 Başkanlık tartışmasının ardında dış güçler mi var? 06-07-2019 21:49 Metamorfoz (başkalaşma) ve 23 Haziran Seçimi 28-06-2019 21:48 S-400'ler ve sol partiler 20-06-2019 21:47 "KHK uygulamaları ve Medeni Ölüm" 26-08-2019 21:45 Türkiye Gemisi 23-05-2019 21:43 #sanatçıyadokunma! 15-05-2019 21:41 İktidar, YSK kararı ve muhalefet 07-05-2019 21:38 Ortada kalan İttifak 02-05-2019 21:37 23 Nisan ve linç girişimi 25-04-2019 21:35 HDP bu seçimlerde ne yaptı? 18-04-2019 21:34 Ak Parti ülkeyi nereye sürüklediğinin farkında mı? 11-04-2019 21:33 Ak Parti mahallesinde adresini arayan uyarı 03-04-2019 21:32 Sıradaki kriz: S-400’ler 26-03-2019 21:29 Başkası Adına Konuşmanın Haysiyetsizliği * 15-03-2019 21:27 Zorlamayalım, “beka” seçimlere sığmaz! 07-03-2019 21:25 CHP manifestosu neler vaat ediyor? 27-02-2019 21:09 Ak Parti manifestoda ne diyor, ne demiyor? 14-02-2019 21:11 Seçilmişlerin meşruiyeti ve Venezüela 06-02-2019 21:23 Kaz Dağları'nda itiraz ve isyan! 26-08-2019 12:45
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper Lig Ahmet Çalık SezonuOP
  • 1Trabzonspor3881
  • 2Fenerbahçe3873
  • 3Konyaspor3868
  • 4Başakşehir FK3865
  • 5Alanyaspor3864
  • 6Beşiktaş3859
  • 7Antalyaspor3859
  • 8Fatih Karagümrük3857
  • 9Adana Demirspor3855
  • 10Sivasspor3854
  • 11Kasımpaşa3853
  • 12Hatayspor3853
  • 13Galatasaray3852
  • 14Kayserispor3847
  • 15Gaziantep FK3846
  • 16Giresunspor3845
  • 17Çaykur Rizespor3836
  • 18Altay3834
  • 19Göztepe3828
  • 20Yeni Malatyaspor3820
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
ANKET OYLAMA TÜMÜ
Türkiye'de erken seçim ihtimali var mı?
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA
webmaster forum